Czasem wystarczy jeden znajomy aromat, by natychmiast przypomnieć sobie miejsce, osobę albo okres, o którym dawno nie myśleliśmy. Perfumy mogą przywołać pierwsze wakacje, cynamon – święta z dzieciństwa, a konkretny zapach domu – dom, w którym kiedyś mieszkaliśmy.
To jedna z najciekawszych właściwości węchu. Czasem zapach przypomina nie tylko samą chwilę, ale też to, jak się w niej czuliśmy.
Dlaczego zapach tak łatwo dociera do emocji?
Węch jest ściśle powiązany z obszarami mózgu, które biorą udział w procesach emocji i pamięci. Dlatego znajomy aromat może wywołać reakcję, zanim jeszcze zdążymy świadomie pomyśleć, z czym go kojarzymy.
Przez to wspomnienie wywołane zapachem bywa czasem inne niż wspomnienie z fotografii. Możemy nie pamiętać dokładnej daty ani wszystkich okoliczności, ale bardzo wyraźnie poczuć atmosferę tamtego czasu.
„Znaczenia” zapachów tworzymy sami
Wanilia sama w sobie nie oznacza dzieciństwa, a zapach sosny – świąt. Takie skojarzenia tworzymy dzięki własnym doświadczeniom.
Dla jednej osoby cytrusy mogą przypominać letnie podróże, dla innej – człowieka albo ulubione perfumy. Dlatego ten sam aromat u dwóch osób może wywołać zupełnie inną reakcję.
Właśnie tu zapach staje się bardzo osobisty: ważne jest nie tylko to, jak pachnie, ale też to, czego już z nim doświadczyliśmy.
Dlaczego niektóre etapy życia mają swój zapach?
W pewnym okresie często powtarzają się te same aromaty. Używamy jednych perfum, w domu mamy ten sam zapach, w samochodzie wybieramy ten sam aromat.
Wtedy zwykle się nad tym nie zastanawiamy. Jednak później właśnie ten zapach może stać się swoistym znakiem tamtego okresu.
Dlatego dawno nieużywane perfumy czasem przypominają pierwszą pracę, studia albo podróż znacznie wyraźniej, niż byśmy się spodziewali.
Czy można połączyć zapach z nowym doświadczeniem?
Nie trzeba czekać, aż takie skojarzenia pojawią się przypadkiem. Powtarzający się zapach może stać się częścią pewnej rutyny.
Jednych perfum można używać na wyjątkowe okazje, konkretny zapach domu wybierać na spokojniejsze wieczory, a zapachu do samochodu – na podróże.
Z czasem aromat może zacząć przywoływać właśnie te sytuacje. Nie dlatego, że sam zapach ma konkretne znaczenie, lecz dlatego, że nadaje mu je nasze doświadczenie.
Może dlatego tak często wracamy do zapachów, które znamy
Czasem trudno nawet wyjaśnić, dlaczego jeden aromat staje się ulubionym, a inny, choć przyjemny, szybko się zapomina.
W wyborze liczą się nie tylko nuty zapachowe. Ważne są też skojarzenia, ludzie, miejsca i okresy, z którymi aromat z czasem się łączy.
Dlatego zapach, który dziś lubimy, za kilka lat może znaczyć o wiele więcej niż nuty, z których się składa.
Być może dlatego niektóre zapachy stają się dla nas czymś więcej niż tylko przyjemnym aromatem. Powoli łączą się z naszymi własnymi historiami i po pewnym czasie przypominają nie tylko to, co lubiliśmy, ale też to, jak żyliśmy w tamtym czasie.
